احمد الله خان دهلوى
23
رساله تحقيق البحران ( فارسى )
شود و هر سالى قائم مقام روزى از امراض حاده بود و اين بحارين را بحارين زحليه نامند به جهت وقوع آن بر طبق دورهء زحل و اين بر رائى بقراط است و اعتقاد جالينوس آنست كه زوال امراض بعد از اربعين به بحران نبود خاتمه در بيان فوائد متفرقه فائده در اول مرض كه از آن حساب ايام بحران است خلاف كردهاند بعضى اول مرض زمانى را دانند كه درو اثرى از آثار مرض محسوس شود مانند صداع و تكسر در حميات و نزد بعضى اول مرض آنست كه مريض خود را بر فرش اندازد و ضرر در افعال طبيعى او ظهور يابد و ظهور آثار را اعتبارى نيست و محل اين خلاف حمياتى باشند كه قبل حدوث آنها صداع و تكسر و مانند آنها پديد آيند و بعد ازين خود عارض شوند و حمياتى كه چنين بيند بلكه دفعتا و بغتة عارض مىشوند محل اختلاف نتواند بود و شيخ الرئيس عليه الرحمه بطريق محاكمه فرموده اولى آنست كه ابتدائى حمى از وقت عروض او گيرند و ظهور آثار را معتمد ندانند و همچنين افتادن مريض بر فرش و نوم او را چه بعضى از مرضى بعد عروض حمى مدتى خود را بر فرش نيندازند فائده زنى كه وضع حمل نمايد و پس از ان محموم شود درين جا حساب از شروع حمى بايد كرد نه از روز ولادت چراكه بحران برائى حالت غير طبعى است و زائيدن حالت طبيعى اوست پس بحران براى آن نباشد و قومى برآنند كه حساب درين صورت از روز ولادت است و اول حمى معتبر نيست چه روز ولادت روزيست كه درو اختلاط تمام بدن به حركت آيند و حمياتى كه بعد از ولادت آيند اكثر عروض آنها روز ثانى يا ثالث ولادت باشد فائده زن حامله را اكثر بحران باسقاط شود به جهت اندفاع مواد